Eeuwige liefde voor Maurice

klassieker uit de literatuur

Klassiekers zoals ‘Maurice’ van EM Forster blijven relevant voor homo’s. 

Voor Valentijn schreef ik ‘Werthers liefde voor Lotte’. Vandaag op de internationale dag tegen de homofobie sta ik stil bij ‘Maurice’ van de Engelse schrijver Edward Morgan Forster. ‘Maurice’ vertelt het verhaal van een man op zoek naar zijn emotionele en seksuele identiteit in het begin van de twintigste eeuw in een maatschappij, die relaties tussen mensen van hetzelfde geslacht verbiedt. Hoewel Foster ‘Maurice’ in 1913 schreef werd het pas een jaar na zijn dood gepubliceerd.

“A happy ending was
imperative for Maurice.
I was determined that
in fiction anyway two men
should fall in love and
remain in it for ever and
ever that fiction allows”

Na het succes van ‘Howards End‘ in 1910 zat Forster creatief vast. Nieuwe manuscripten werden begonnen maar bleven in een beginfase steken, tot hij de inspiratie kreeg voor ‘Maurice’ na een bezoek aan Edward Carpenter en zijn partner George Merrill. Het verhaal vloeide als vanzelf uit Forsters pen. Het was onvermijdelijk dat de schrijver iets schreef dat aansloot bij zijn eigen belevingswereld. In zekere zin had hij de bevestiging nodig dat er niets mis was met homoseksuele liefde. Als er al sprake was van perversiteit dan was het de maatschappij zelf die persvers was in het ontkennen van gevoelens tussen mensen van hetzelfde geslacht.

Maurice Hall beseft als veertienjarige tijdens een les seksuele opvoeding dat hij anders is. In Cambridge leert hij Clive Durham kennen. Clive en Maurice hebben een intense platonische relatie, die drie jaar duurt. Dan laat Clive Maurice weten dat hij gaat trouwen. Maurice gaat door een hel, maar vindt uiteindelijk de liefde in de armen van Alec Scudder, de jachtopziener van Clive. Maurice en Alec kiezen voor elkaar en hun relatie, net als Edward Carpenter en George Merrill. Het gelukkig einde maakte het boek ongeschikt voor publicatie. Als Forster Maurice of Alec gestraft had voor hun misdaad – het bedrijven van de liefde – met gevangenisstraf, ophanging of zelfmoord, dan was dit in de geest van de tijd aanvaardbaar geweest. In plaats daarvan laat hij hen voor een tweede keer naar bed gaan, en geeft hij hen eeuwige liefde en geluk.

Voor hij met Alec verdwijnt naar een liefdesnest op het Engelse platteland, brengt Maurice een laatste bezoek aan Clive, die geschokt reageert op het nieuws.

“You do care a little for me, I know” – for Clive had protested – “but nothing to speak of, and you don’t love me. I was yours once till death if you’d cared to keep me, but I’m someone else’s now – I can’t hang about whining forever – and he is mine in a way that shocks you, but why don’t you stop being shocked, and attend to your own happiness?” 

Forster droeg ‘Maurice’ op aan ‘a Happier Year’. Dit gelukkig jaar maakte Forster nog zelf mee, want homoseksualiteit werd in 1967 uit het Engelse strafwetboek geschrapt. Hij ondernam de nodige voorbereidingen om ‘Maurice’ na zijn dood te laten publiceren, was bezorgd dat het manuscript gedateerd was, omdat ‘Maurice’ afspeelt in een Engeland dat intussen niet meer bestond. De emotionele en persoonlijke groei die Maurice doormaakt, is echter na meer dan honderd jaar nog steeds herkenbaar voor holebi’s.

Bij de publicatie in 1971 werd ‘Maurice’ door recensenten afgedaan als een homoseksuele versie van DH Lawrence’s ‘Lady Chatterley’s lover’. Lawrence had zich echter laten inspireren door ‘Maurice’. Forster had namelijk zijn manuscript laten lezen door zorgvuldig uitgezochte vrienden en vriendinnen, veelal collega-schrijvers, waaronder dus DH Lawrence. Hoewel Forster geen geheim maakte van zijn seksualiteit was het publiekelijk niet geweten. Het werd hem door de publieke opinie dan ook kwalijk genomen.

Bron: Wikipedia, Introductie Penguineditie ‘Maurice’ uit 1972 door PN Furbank en glbtq.com.
De trailer komt van Youtube, van Movieclip Trailers

Fictieve held: Sherlock Holmes

De meeste literaire helden schitteren enkel op papier. Sommige, zoals Sir Arthur Conan Doyles Sherlock Holmes, vinden hun weg naar andere cultuuruitingen.

Holmes playing violin
Holmes speelt viool ©Tom Purvis

Wie heeft er nog nooit van 221B Baker Street gehoord? Volgens de verhalen van Sir Arthur Conan Doyle woonden Sherlock Holmes en dokter Watson hier van 1881 tot 1904. Vandaag huisvest 221B Baker Street een museum gewijd aan Holmes en zijn avonturen.

In zijn eerste literaire avontuur in 1887 ‘A study in scarlet’ is Holmes op zoek naar een medehuurder  voor Baker Street, omdat hij de huur alleen niet kan opbrengen. Hij vindt een medehuurder in dokter John Watson, die net terug is uit Afghanistan. Watson zal Holmes 17 jaar lang assisteren. Nadien werkt Holmes nog 6 jaar alleen verder, vooraleer hij op pensioen gaat en bijen houdt. Intussen was de detective al gestorven en terug verrezen uit de dood.

In 1893 had zijn geestelijke vader hem namelijk laten sterven in ‘The final problem’. Eigenlijk was Doyle al in 1891 van plan Holmes af te voeren, omdat hij te veel tijd stak in zijn avonturen. Doyle wou die tijd liever besteden aan het schrijven van historische romans. Door de aanhoudende druk van de fans verscheen in 1901 ‘The hound of the Baskervilles’ dat Doyle voor Holmes’ dood situeerde. In 1903 dook Holmes weer springlevend op in het kortverhaal ‘The adventure of the empty house’, dat Doyle situeerde in 1896. Blijkbaar had Holmes zijn dood in scene gezet en 3 jaar geleefd in Tibet.

In totaal schreef Sir Arthur Conan Doyle vier romans en 56 kortverhalen met Holmes in de hoofdrol. Daarnaast is Holmes door vele andere schrijvers gebruikt als personage. Ook acteerde hij tot nu toe in ongeveer 200 films, wat hem tot de meest verfilmde fictieve held ooit maakt.

Bron: Wikipedia en de website van The Sherlock Holmes Museum.

Fictieve held: Zorro

De meeste literaire helden schitteren enkel op papier. Sommige, zoals Johnston McCulley Zorro, vinden hun weg naar andere cultuuruitingen.

De fictieve held Zorro (Spaans voor vos) zag in 1919 het levenslicht in de roman ‘The Curse of Capistrano’. Omdat Zorro op het einde van het verhaal ontmaskerd wordt, was het allicht de bedoeling van de schrijver, Johnston McCulley, om het bij deze ene roman te houden. Echter, door het succes van de film ‘The Mark of Zorro’ in 1920 werd de roman heruitgeven en schreef McCulley nog een zestigtal verhalen rond Zorro.

Zorro is de geheime identiteit van de rijke jonker Don Diego de la Vega; hij bestrijdt corruptie en onrecht in het door de Spanjaarden bestuurde Los Angeles. Naast de boeken, films en televisieseries zijn er ook strips van de gemaskerde held. Voor de Amerikanen geldt Zorro als de voorloper van superhelden zoals Spider-man, Superman, Arrow en Batman. Wat Batman betreft: net als Zorro is hij een rijk man die ’s nachts een andere identiteit aanneemt. In het oorspronkelijke verhaal van Batman worden zijn ouders vermoord nadat ze in de bioscoop ‘The Mark of Zorro’ zagen.

Literair gezien is er een verband tussen Zorro en Sir Percival Blakeney, de held van ‘De rode pimpernel’ van barones Emmuska Orczy. Net zoals Sir Blakeney doet Diego de la Vega zich voor als een dandy, die geweld verafschuwt. Ook Robin Hood wordt gezien als inspiratiebron voor Zorro. Historisch gezien zou de Mexicaans-Amerikaanse outlaw Joaquín Murrieta of de Ier William Lamport gediend hebben als inspiratiebron voor Zorro.

In 2005 vroegen de erven van Johnston McCulley aan Isabel Allende of ze een nieuw verhaal wilde schrijven. Allende weigerde aanvankelijk, maar bedacht zich. ‘Zorro’ van Isabel Allende is een fictieve biografie over Diego de la Vega en hoe hij Zorro werd. Allende schreef het boek op drie maanden tijd.

Zorro_pencil_sketch_CVN
Potloodtekening van Charles V. Norris: Zorro en zijn paard Tornado

Bron: Wikipedia