Spotlight op: Een revolverschot

In ‘spotlight op’ ontruk ik een boek en zijn auteur uit de vergetelheid. Vandaag is het spotlight gericht op: Een revolverschot van Virginie Loveling.

De foto van Virginie Loveling is afkomstig van Wikimedia Commons en is in het publieke domein.

Virginie Loveling (1836-1923) was een Vlaamse schrijfster. Net als haar twee jaar oudere zuster Rosalie schreef ze aanvankelijk gedichten over het leven op het platteland. Die gedichten waren anders en nieuw in de Nederlandse literatuur en hun poëziebundel kende talloze herdrukken. Voor de gezusters Loveling was de poëzie slechts een fase in hun literair parcours. Nadien schreven ze vooral novellen.

Na de dood van Rosalie in 1875 probeerde Virginie het met volkse romans. In 1905 schreef zij de roman die als een van de hoogtepunten van haar oeuvre wordt beschouwd: ‘Een revolverschot’. Deze psychologische streekroman werd in 2021 opnieuw uitgegeven in de Salamander-reeks. Annelies Verbeke zette het om naar een hedendaagse versie, met respect voor Lovelings rijke woordenschat, ritme en stilistische kracht.

‘Een revolverschot’ speelt zich af in het fictieve Oost-Vlaamse dorpje Vroden. Na de dood van hun ouders wonen de gefortuneerde gezusters Satander samen in het ouderlijke huis. Als ze gevoelens opvatten voor hun flirterige overbuurman nemen hun levens een tumultueuze en fatale wending.

Zij gingen in het slapende dorp met zijn eenzame straten, waar geen lantaarns brandden – nu er maneschijn verondersteld was te wezen – en zijn gesloten huizenblinden.

De burgemeester van Veurne van Georges Simenon

Hem noemden ze Baas, niet alleen thuis, niet alleen op zijn sigarenfabriek, maar ook op het stadhuis, in het café en zelfs op straat.

In Veurne voert Joris ‘de Baas’ Terlinck de plak als burgemeester. De zelfingenomen Terlinck heeft zijn principes, waar hij niet van afwijkt. Als een van zijn werknemers om een voorschot vraagt voor een abortus, wijst hij hem koudweg af. Die afwijzing heeft verstrekkende gevolgen: de jongeman schiet op zijn meisje en beneemt zich vervolgens het leven.

Na een succesvolle operatie wordt Lina Van Hamme naar Oostende gestuurd, waar ze zal bevallen van haar kind. Haar familie wil niets meer met haar te maken hebben. Haar vader Leonard is overigens Terlincks politieke vijand. Omdat de notabelen vrezen dat de Baas hier garen van gaat spinnen, beloven ze hem het ambt van dijkgraaf bij de volgende raadsvergadering.

Die politieke koehandel belet hem niet om Lina in Oostende op te zoeken. In Oostende kennen ze hem als meneer Jos. Terwijl het in het grauwe Veurne altijd slecht weer is, schijnt de zon in het decadente Oostende. Lina is voor meneer Jos tegelijkertijd de vrouw en de dochter die hij thuis in Veurne niet heeft. Zijn vrouw staat altijd op het punt van huilen en zijn dochter is zwakzinnig.

‘De burgemeester van Veurne’ is een krachtig subtiel psychologisch portret. Het zit hem echt in de details: de manier waarop Terlinck omgaat met het schandaal. Naar buiten toe lijkt het als vanouds. Maar in zijn bureau vermijdt hij het om te kijken naar de plek waar Jef Claes stond. En dan is er de zwijgende blik van zijn vrouw die hem steeds beloert. Om zijn geweten te sussen stuurt hij anoniem geld naar de moeder van de onfortuinlijke jongeman. Hij geeft zelfs geld aan zijn bastaardzoon, hoewel hij hem hiermee helpt een misdaad te begaan. Intussen laat hij de dingen hun loop nemen. Hoewel – het had ook heel anders kunnen lopen, als hij dat had gewild.

Je doet dingen zonder precies te weten waarom, omdat je denkt dat je ze moet doen, en dan…

Oorspronkelijke titel: Le bourgemestre de Furnes.
Jaar van publicatie: 1939.

Vertaald door: Rokus Hofstede (2015).

Een boek volgens Nothomb

Op 5 oktober 2020 kondigde De Standaard aan dat Amélie Nothomb (1966) overleden was. De redactie van De Standaard had haar overlijdingsbericht gelezen op het Twitteraccount van haar uitgever. Later bleek dat het Twitteraccount gehackt was en dat het ging om nepnieuws: Nothomb was immers springlevend.

Wel lijdt ze aan de schrijfziekte. Door die ziekte brengt ze dagelijks 4 uur door met schrijven en schrijft ze zo ongeveer 3 à 4 romans per jaar. Veel van die manuscripten verdwijnen in een schuif. Jaarlijks wordt er maar 1 nieuwe roman uitgebracht.

Terugkerende thema’s in haar duister en fantasievol oeuvre zijn: de zin van het leven, de essentie van mens-zijn, de passionele zelfmoord en het schrijversschap. Nothomb voert zichzelf vaak op in haar romans. Dit doet ze met de nodige zelfspot. Als voormalige diplomatendochter put ze graag uit de aanhoudende verhuizingen en de terugkerende ontwortelingen uit haar jeugd.

Nothomb is jonkvrouw van geboorte. Sinds 2015 mag ze de titel van barones voeren. Haar bijdrage aan de Franstalige literatuur is immers ontzaglijk met vertalingen in 40 talen. Internationale erkenning volgde trouwens al na haar eerste roman ‘Hygiène de l’assassin’ (Hygiëne van de moordenaar) in 1992. Naast haar benoeming als lid van de Académie royale de langue et de littérature françaises de Belgique kreeg Nothomb erkenning via verschillende literaire onderscheidingen.

Het beeld bij dit blog is van ActuaLitté.

%d bloggers liken dit: