Voorbije liefdes van Richard Yates

Het onvermogen om lief te hebben

Toen Michael Davenport tegen het einde van de oorlog in Europa meerderjarig werd, wist hij precies wat hij wilde: gedichten en toneelstukken schrijven. Na zijn legerdienst ging hij naar Harvard, waar tijdens zijn derde jaar zijn eerste eenakter in première ging. Het toneelstuk zelf deed er voor Michael nauwelijks toe — die lente ging hij volledig op in Lucy Blaine.

Een week na hun afstuderen trouwden Michael en Lucy. Dat de familie Blaine geld had, wist hij wel, maar hij was totaal niet voorbereid op Lucy’s bekentenis tijdens hun huwelijksnacht: ergens tussen de drie en vier miljoen dollar was van haar. De rest van hun huwelijksreis vulden ze met praten. Volgens Lucy konden ze overal gaan wonen, op zoek naar de juiste omgeving voor hem. Michael wilde daar niets van weten. Hij had zijn plannen al lang voor hun huwelijk gemaakt: ze zouden naar New York gaan, hij zou een baan aannemen bij een reclamebureau of uitgeverij, en ze zouden leven van zijn salaris. Haar geld zou hij niet gebruiken — dat zou hem in zijn mannelijkheid aantasten.

Richard Yates schreef, zo wordt vaak gezegd, zeven keer hetzelfde boek. In elk boek vind je dezelfde thematiek, soms zelfs dezelfde personages: het onvermogen om lief te hebben en iets van het leven te maken. Maar elk boek is toch anders. Voorbije liefdes is merkelijk matuurder dan zijn debuut Revolutionary Road: minder tragisch en heftig, met meer ironie en zelfspot. Er zijn geen slaande ruzies; de scheiding van de Davenports komt onverwacht en vormt de cliffhanger van het eerste deel. In de twee volgende delen volg je eerst Lucy en daarna Michael tot hun vijftigste. Zijdelings zijn er hun vrienden, die gelukkiger lijken en succesvoller — of is het gras altijd groener aan de overkant? Kunnen we, zodra we ons vergelijken met anderen, alleen maar ongelukkig zijn?

Voorbije liefdes geeft geen antwoorden. Yates observeert en chroniqueert. Als er al een antwoord in zijn werk schuilt, dan is het dat iedereen in wezen alleen is — een tragiek die hij als geen ander in zijn fictie wist te verweven.