Het feest van de Bok van Mario Vargas Llosa

Caleidoscopisch beeld van een regime

Ik had al meermaals over dit veel bejubelende boek van Mario Vargas Llosa gehoord, en na De droom van de Ier besloot ik het te ontlenen. Al snel bleek dat dit geen makkelijk boek is. Het feest van de Bok kent vier verhaallijnen en twee tijdsbestekken, maar het loont de moeite om door te zetten.

Het boek opent met de plotse terugkeer van Urania Gabral naar de Dominicaanse Republiek. Het is 35 jaar geleden dat Urania haar vaderland verliet. Zij is de dochter van Augustun Cabral, ooit een loyaal lid van de regering van dictator Rafael Trujillo

In een tweede verhaallijn laat de schrijver Trujillo zelf aan het woord. Je wordt teruggevoerd naar 30 mei 1961, de dag waarop de dictator — bijgenaamd de Bok — vermoord wordt. In de derde verhaallijn leer je de moordenaars kennen en hun motieven. Na de moord ontstaat een politiek vacuüm en volgt een klopjacht op de daders en hun families; dat vormt de vierde verhaallijn. Uiteindelijk keert de schrijver terug naar het heden, waar de schokkende waarheid achter Urania’s verdwijning wordt onthuld.

Door de verschillende perspectieven krijg je een caleidoscopisch beeld van het leven onder een absoluut regime dat drie decennia standhield. Je krijgt bijzonder veel informatie; notities nemen kan helpen om de vele namen uit elkaar te houden. Het feest van de Bok is geen historisch document, maar een roman gebaseerd op historische feiten.

Ik vond vooral de verhaallijn over het politieke vacuüm na de moord interessant. Anderzijds had ik het moeilijk met de crue beschrijvingen van de repressie die volgt. Ook het laatste deel, waarin de schrijver terugkeert naar Urania’s verhaal, is schokkend. Vargas Llosa toont hiermee hoe vooral Dominicaanse vrouwen het slachtoffer waren van Trujillo’s bewind — meestal zijn het de vrouwen die geofferd worden op het altaar van zogenaamde grotere belangen.