Martianen vs aardbewoners

Klassiekers zoals ‘De oorlog der werelden’ blijven inspireren.

Was er leven op Mars? Volgens ‘The War of the Worlds’ (1897) van H.G. Wells reisden de Martianen na een explosie op Mars naar de aarde, waar ze een oorlog begonnen. Hun invasie begon in Horsell Common, nabij Woking in het Engelse graafschap Surrey.

Imperialistische agenda.

Dat de Martianen hun oorlog begonnen in Engeland was geen toeval. Het Britse Rijk was toen immers een imperialistische grootmacht. 

Het idee voor het plot was er gekomen na een discussie. Met zijn broer Frank had Wells gediscussieerd over de rampzalige kolonisatie van de Britten in Tasmanië, Australië. Die kolonisatie had een enorme impact gehad op de oorspronkelijke inwoners van Tasmanië, de Tasmaanse Aboriginals. In ‘The War of the Worlds’ kregen de Britten bijgevolg van hetzelfde laken een broek: ze werden aangevallen door een beschaving met een eigen imperialistische agenda.

Korte oorlog.

Op militair gebied waren de Martianen de meerdere van de aardbewoners. Zij konden immers driepoten, torenhoge oorlogsmachines inzetten. Die driepoten waren gewapend met hittestralen en een chemisch wapen. Dat laatste zouden de aardbewoners pas in de Eerste Wereldoorlog (1914-1918) gebruiken.

De oorlog duurde gelukkig niet lang. Na drie weken waren de aardse microben en bacteriën de Martianen fataal geworden.

Buitenaardse invasie populair gemaakt.

Ondanks de barbaarse scènes was ‘The War of the Worlds’ een groot commercieel succes. Zoals gebruikelijk in die tijd verscheen het eerst als feuilleton en dan in boekvorm. Voor het boek er kwam, circuleerden er al twee illegale versies in de VS. 

Wells roman populariseerde het thema van buitenaardse invasie. Het is overigens nog steeds een belangrijk thema in sciencefictionverhalen. 

De trailer van de BBC-serie ‘The War of the Worlds’ uit 2019.

Onsterfelijke Bradbury

ray bradbury

Volgens Steven Spielberg is Ray Bradbury (1920-2012) in de wereld van sciencefiction en fantasy onsterfelijk. De auteur dacht eerst aan een carrière als goochelaar, tot kermisartiest Mr Electro zijn pad kruiste. Mr Electro had zijn neus aangeraakt met een zwaard en hem opgedragen eeuwig te leven. Dat zag de toen elfjarige Bradbury wel zitten. Vanaf dan schreef hij zichzelf de onsterfelijkheid in. De komende zeven decennia schreef hij dagelijks. In het laatste decennium van zijn leven schreven zijn dochters uit wat hij hen dagelijks dicteerde. Zo verscheen een week voor zijn overleden in juni 2012 nog een essay van Bradbury in de New York Times.

Tienerschrijver.

Zijn vrouw, Marguerite Susan McClure had hij overigens in een boekwinkel in Los Angeles leren kennen. Zij was de eerste vrouw die de toen zesentwintige jarige schrijver uitvroeg. En allicht ook de eerste, die graag naar zijn verhalen luisterde. Echt populair was tienerschrijver Bradbury niet bij de meisjes. Met verhalen voorlezen wist hij hun hart niet te veroveren. In tegenstelling tot zijn leeftijdgenoten, haatte Bradbury party’s, want hij danste niet. Toch ging hij er naar toe, zocht naar eigen zeggen een typemachine, en zette zich neer om verhalen te schrijven. Zo deed hij toch iets nuttig met zijn tijd.

Als hij niet schreef, zat hij met zijn neus in een boek Als kind bracht hij veel tijd door in de bibliotheek van zijn geboorteplaats Waukegan in Illionois. Ook de bibliotheek in Los Angeles kreeg de jonge Bradbury vaak over de vloer. Hoger onderwijs kon Bradbury wegens de Grote Depressie niet volgen. Zijn stiel leerde hij dan ook niet van literatuurprofessoren, maar van H.G. Wells, Jules Verne, Ernest Hemingway, Edgar Rice Burroughs en Edgar Allan Poe. Vooral Poe was zijn grote voorbeeld.

Ontsproten uit zijn fantasie.

Zijn passie voor boeken vond literaire expressie in zijn dystopische roman ‘Fahrenheit 451′, dat zich in de vierentwintigste eeuw afspeelt. De toekomst was nooit ver weg in Bradbury’s werk, wat te danken was aan zijn jeugdhelden Buck Rogers en Flash Gordon. Hoewel hij vooral gekend is als sciencefictionschrijver, zag hij zichzelf niet als een schrijver van sciencefiction, maar van fantasy. Zijn verhalen ontsproten immers uit zijn fantasie en niet uit de werkelijkheid of iets wat in de toekomst werkelijkheid kan worden, zoals dat in sciencefiction gebruikelijk is. In totaal schreef Bradbury meer dan dertig boeken en zeshonderd kortverhalen. Uit zijn typemachine kwamen naast essays, romans en kortverhalen ook gedichten en scenario’s voor filmen en feuilletons.

Bron: Wikipedia, Biography, Npr, New York Times en The Guardian

Vaders van de science fiction

Het misdaadgenre heeft zijn koninginnen, het sciencefictiongenre zijn vaders. In dit blog belicht ik sf-vaders: Hugo Gernsback, Jules Verne en H.G.Wells. 

Sciencefiction is een genre met vele gezichten en kent bijgevolg verschillende definities. Commercieel gezien kende het genre zijn bloei in 1926 met het eerste literaire tijdschrift gewijd aan onder meer sciencefictionverhalen, ‘Amazing Stories’. Ook de naam van het genre ontstond omstreeks die tijd en werd verzonnen door de uitgever van ‘Amazing Stories’, Hugo Gernsback (1884-1967).

Gernsback zag sciencefiction als een middel om wetenschap populair te maken. Naast het publiceren van talrijke sf-tijdschriften was hij uitvinder en auteur. Zijn sf-werk wordt vandaag de dag nog amper gelezen, maar zijn naam leeft wel voort in de ‘Hugo Awards’. Een ‘Hugo’ bekroont jaarlijks het beste sf- of fantasyverhaal.

Jules Verne liet ons dromen.

Wie sciencefiction zegt, zegt Jules Verne (1828-1905). Volgens de Index Translationum is Jules Verne de tweede meest vertaalde auteur ter wereld. Nochtans is het het aantal werken van de Franse schrijver, gekend bij het grote lezerspubliek beperkt. Voor de Engelse markt waren de vertalingen van zijn werk lang van zeer slechte kwaliteit, vaak ingekort en bedoeld voor kinderen.

Tijdens zijn leven kende Verne vele imitators. Omdat hij een commercieel populaire schrijver was, werd hij na zijn dood niet bestudeerd. Pas decennia later kreeg hij alsnog een cultstatus. Voor veel wetenschappers in de twintigste eeuw was Jules Verne een inspiratie. Hij had immers de mens laten dromen over, bij voorbeeld, reizen naar de maan.

H.G. Wells schreef over buitenaardse wezens.

Terwijl in Vernes oeuvre uitvindingen centraal stonden waarvan de basiselementen uitgevonden waren, of waarvan de technologie al bestond om het uit te vinden, was de Engelse schrijver H.G. Wells (1828-1905) vooral geïnteresseerd in wat met een uitvinding kon gedaan worden.

H.G. Wells eerste roman, ‘The Time Machine (De tijdsmachine)’ gaf de moderne sf-literatuur gelijk zijn eerste tijdsreis, en maakte van hem een instant ster. Ook schreef hij een van de eerste romans over de invasie van buitenaardse wezens: ‘The War of the Worlds (De oorlog der werelden)’. Veel 20e-eeuwse Amerikaanse en Engelse sf-schrijvers waren schatplichtig aan H.G. Wells. Binnen de Engelstalige sf-literatuur geldt Wells dan ook als de grootste sf-schrijver ooit. Naast sf-verhalen schreef Wells ook zedenkomedies, essays en non fictie. Tijdens zijn lange carrière als schrijver is hij vier keer genomineerd geweest voor de Nobelprijs literatuur.

Bron: Wikipedia, Biography and The New Atlantis (John Derbyshire). Foto bij dit blog komt van Pexels.