Fictieve held: The Scarlet Pimpernel

De meeste literaire helden schitteren enkel op papier. Sommige vinden hun weg naar andere cultuuruitingen, wat vaak voor een hernieuwde belangstelling zorgt of voor een definitieve doorbraak. Zo brak barones Emma Orczy’s held, The Scarlet Pimpernel, pas door na een triomftocht in Londens West End.

Het was in het eerste jaar van de twintigste eeuw dat de Scarlet Pimpernel het levenslicht zag. Tijdens haar reis naar Parijs raakte de in Engeland wonende barones Emma Orczy in de ban van de Franse Revolutie. Terug thuis zag ze haar adellijke held visueel voor haar staan en begon te schrijven. Vijf weken later was haar roman ‘The Scarlet Pimpernel’ klaar. Ze vond geen uitgever bereid om het boek te publiceren. Niemand zat te wachten op het avontuurlijk romantische verhaal van een Engelse adellijke fat, die Franse edellieden tijdens de Franse Revolutie redt van de guillotine en smokkelt naar Engeland. En die zijn merkteken achterlaat in de vorm van een briefje met een rode pimpernel of guichelheil.

Anagallis_arvensis_rood_guichelheil_DSCF2043

De rode pimpernel gefotografeerd door Teun Spaans

Herschreven voor het theater.

Een paar jaar later herschreef barones Orczy samen met haar Engelse echtgenoot het verhaal voor het theater. Een bevriend acteur had hen namelijk voorgesteld aan Julia Neilson en Fred Terry. Neilson en Terry waren op zoek naar een romantisch scenario voor een nieuw theaterstuk. Aanvankelijk zag de theatercarrière van de Scarlet Pimpernel er slecht uit, want theaterminnend Nottingham lustte hem niet in 1903. Dus verdween hij achter de coulissen. Twee jaar later dook hij op in Londens West End met een aangepast scenario.

In de ogen van de Londense critici vond de Scarlet Pimpernel geen genade. Ze vonden zijn strapatsen oubollig. Toch zat de Scarlet Pimpernel, alias Sir Percy Blackeney, de komende vier jaar gebeiteld in de West End. Het hoofdstedelijk theaterpubliek hing meteen aan zijn lippen. Met meer dan tweeduizend voorstellingen achter zijn naam is de Scarlet Pimpernel een van de meest succesvolle theaterhelden in het Verenigd Koninkrijk. De triomf in West End werd gelijk literair verzilverd; het boek werd niet alleen in Engeland maar wereldwijd een hit.

Ze zoeken hem overal.

Het bleef niet bij één verhaal. Barones Emma Orczy schreef een hele reeks rond Sir Percy Blackeney. De andere boeken in de reeks zouden nooit het succes van het eerste verhaal evenaren. In het kielzog van de Scarlet Pimpernel ontstonden in de twintigste eeuw gelijkaardige populaire helden met een geheime identiteit, die ver afstaat van hun publiekelijk voorkomen van rijke fat of gewone man. In de Angelsaksische cultuur is de Rode Pimpernel nog steeds synoniem met iemand waar men vergeefs naar zoekt.


De trailer van de televisiefilm ‘The Scarlet Pimpernel’ van 1982 – Acorn Media via Youtube.

Bron: Wikipedia en Guidewrite.com
Bron foto: Wikimedia Commons

De glasblazers van Daphne du Maurier

De ondergang van een familie.

De Engelse schrijfster Daphne du Maurier wist niet beter dan dat er Frans blauw bloed door haar aderen stroomde. Volgens de familieoverlevering was de familie du Maurier gevlucht uit hun kasteel tijdens de Franse Revolutie. Betovergrootvader Robert du Maurier belandde in Engeland als Frans émigré.

Toen Daphne du Maurier in 1955 haar familiegeschiedenis onderzocht, kwam er een heel andere geschiedenis aan het licht. Het familiekasteel bleek een kleine boerderij te zijn. Haar voorouders waren geen aristocraten en haar betovergrootvader had de naam du Maurier aangenomen in Engeland. Eigenlijk heette haar betovergrootvader Robert-Mathurin Busson. Hij was een berooide fantast, die uit Frankrijk gevlucht was om zijn schuldeisers te ontlopen.

Daphne du Maurier ontdekte de waarheid dankzij de brieven van de zus van haar betovergrootvader, Anne-Sophie Duval-Busson. Diezelfde Anne-Sophie schrijft in ‘De glasblazers’ de geschiedenis op van haar familie van meester-glasblazers. De glasblazers, zo leer je in het eerste deel van de roman, hadden strikte regels en tradities. Eigenlijk was zo’n glasblazerij een dorp op zich, waarin niet alleen de meester-glasblazers en hun gezin woonden, maar ook de arbeiders en de stokers. De kinderen van meester-glasblazer Mathurin Busson slagen er niet in om de verdiensten van hun vader en zijn generatie te bestendigen. De Franse Revolutie blijkt niet de gewenste dageraad van de moderne tijd te zijn voor de familie Busson. Anne-Sophie vertelt dan ook het verhaal van de ondergang van de familie.

Daphne du Maurier was matig tevreden met haar roman ‘De glasblazers’. Het verhaal is inderdaad vaak onderschikt aan de geschiedenis, wat het met momenten stroef maakt. Toch is ‘De glasblazers’ interessant, want de plaats van handeling is niet de hoofdstad, maar de Franse provincie. Je krijgt zo vaak andere onderbelichte stukjes geschiedenis mee. Sowieso werkt het aspect familiegeschiedenis tegen de achtergrond van belangrijke historische gebeurtenissen altijd, en dat is hier niet anders.

“Geboren uit geruchten en verspreid op de adem van onze angsten, was de paniek even snel ontstaan als weer verdwenen, maar de invloed die hij op ons leven had uitgeoefend was onuitwisbaar.

 

Oorspronkelijke titel: The Glassblowers
Jaar van publicatie: 1963